Çocukları Televizyondan Uzak Tutmanın Yolları

Günümüzde artık Dünya Sağlık Örgütü’nün de bağımlılık kategorisine aldığı kitle iletişim araçları en çok da çocukları etkiliyor. Aslına bakarsanız yaşam koşullarına göre incelenmesi gereken bir süreç. Bu yazımda çocuklar nasıl daha az etkilenirler ve çocukları televizyondan uzak tutmanın yolları nelerdir inceleyeceğiz.

Önemli bir vurgu yapmam gerekirse, çocukları televizyondan ve tabletten uzak tutmanın yollarını incelerken hepimizin birer insan olduğunu ve her insanın ihtiyaçları olduğunu, herkesin aynı koşullarda olamayacağını göz ardı etmeden inceleyeceğiz. Bilimsel araştırmalarla kanıtlanmış olanlardan bahsederken bazen kurallar çerçevesinden çıkıp başka bir gözle daha bakacağız .

 Çocuklarda Tv Kullanımı

Ebeveynlere net bir şekilde tavsiye edilen şey, 0-18 ay arası bebeklerin kesinlikle ekrana maruz kalmamalarıdır. Çünkü ekran, bebeklerin gelişimlerini olumsuz yönde etkiler, motor becerilerinin, dil gelişiminin ilerlemesini aksatır. Bu bilimsel veriler ışığında özellikle ek gıdaya başlayan çocuğu sırf yemek yesin diye tv karşısına oturtup uzun süre ekrana baktırmamalıyız.

Bu noktada aslında bebeğiniz 1 yaşına gelince şunu düşünüyor olabilirsiniz. “Biraz izlese ne olacak ki?” Evet biliyorum çünkü ben de düşündüm ve 1 yaşından sonra arada Baby tv açmaya  başladım. Burada önemli nokta çocuğunuzu uzun saatler ekrana hipnoz olmuş şekilde bırakmamaktır. Bazen öyle anlar olacak ki , belki diş çıkarma döneminden dolayı iştahsız olan bebeğinizi sırf ağzına bir şeyler atsın , beslenmesi geri kalmasın diye biraz televizyona baksın da oyalanırken yedireyim diye düşüneceksiniz. Ya da biraz mama sandalyesine oturtup tv’yi açıp o sırada kontrollü şekilde yemeğini yapayım diye düşünebilirsiniz. Ben bu konulara oldukça hakim olmama rağmen bunu yaptım. Ne kadar bilsek de eminim ki annelik içgüdüsüyle doymuyor mu, zayıf mı kalacak derken yapıyoruz bunları. Size bu noktada; bu gerçekçi yaklaşımdan sonra verebileceğim en iyi tavsiye ; DOZU AYARLAMANIZDIR.

Paracelsus’un ünlü sözü benim hayatıma her noktada ışık tutmuştur. “Her şey zehirdir, mühim olan dozudur.” Yani aslında biz anneler çocuğumuz için neyin iyi olduğunu tabi ki biliyoruz ama hayat koşulları bazen her bildiğimizi uygulamaya elvermiyor. Çocuğunuza saatlerce televizyon seyrettirmek de zehir, aşırı kuralcı olup onlara alan açmamak, serbest zaman yaratmamak da !

Özellikle bebeğine her gün yalnız başına bakmak zorunda olan anneler, malesef çocuğuyla akşama kadar oyun oynayamayabiliyor. Bu noktada da biraz nefes alabilmek için imdada çizgi filmler yetişiyor.İşte burada mühim olan , o nefes alma anlarını mümkün olduğunca kısa tutmak.

3 yaştan sonra günde 1 saati aşmamak kaydıyla çocuğa tv izletmek uygun olarak görülüyor. Fakat eminim ki biz bunu bilenler bile bu saat sınırını aştık. Bu nedenle 1 saatte kısıtlı tutamıyorsanız bile, arka arkaya değil de gün içinde seanslara bölün derim.

Televizyon Açmak Yerine Neler Yapabiliriz?

Televizyon yerine tabi ki ilk yapılacak şey oyundur. Ancak dediğim gibi bunaldığınızda, nefes almaya ihtiyacınız olduğunda sınırlı bir süre televizyon açtıktan sonra (mesela en fazla yarım saat ekrana baktı ve artık kapattınız) hala biraz daha dinlenmeye ihtiyacınız varsa ;

-Çocuğunuza müzik açıp oturduğunuz yerden danslarla ona eşlik edebilirsiniz.

-Yanınıza bir kaç tane kitap alıp çocuğunuza okuyabilirsiniz, hala dinlemiyor ve özellikle etrafı karıştırmaya başlıyorsa, kitaptan sadece resimler göstererek ilgisini çekmeye çalışabilirsiniz. Böylece oturduğunuz yerde hala dinleniyor olursunuz ama onunla aktif iletişimde olarak!

El ya da parmak kuklaları edinip , oturduğunuz yerden ona küçük oyunlar yapabilirsiniz.

Ufak bir tahta edinip ona resimler çizebilir , onun da boyamasına izin verebilirsiniz.

-Yine resimle ilgili olarak, yıkanabilir keçeli kalemler satın alıp boyama yapmasını sağlayabilirsiniz. Yıkanan keçeli kalemler bir yerleri boyasa bile sildiğinizde kolaylıkla çıkabiliyor.

-Sallanan at tarzı oyuncaklar alıp onu oturduğunuz yerden sallayabilirsiniz.

Bu tarzda yapacağınız oyunlar sizin fiziksel olarak dinlenmenizi sağlayacaktır .  En azından yarım saat tv izleyen çocuğunuza , tv yi kapadıktan sonra da oturduğunuz yerden etkinlik yaptırabileceksiniz.

*0-3 yaş aralığında olan çocuğunuzu kesinlikle tabletle tanıştırıp , eline verip oyun oynatmayın . Bu yaş aralığındaki çocuk ona kolayca alışır ve onun oyun dünyasındaki yaratıcılığını da, fiziki gelişimini de, dil gelişimini de baltalamış olursunuz.

*3 yaş üzeri çocuklarla yapabileceğiniz çok daha fazla aktivite var. Bu nedenle gün içinde belli saat aralıkları belirleyip sadece o saatlerde tv izlemesine izin verebilir ve böylece ard arda saatlerce ekrana bakmaktan uzak tutabilirsiniz. 3 yaş üzeri çocuklarda tablette oyun olarak sadece geliştirici oyunlar seçmeli ve yanında onunla birlikte oynamalısınız. Bu konuda da bir süre belirleyip, sınır koymalısınız.

Dışarı Çıkamıyorsak ;

Sizlere yazımda şuana kadar sokak aktivitesi yazmadım. Bunun nedeni bu yazıyı yazdığım sıralar sizinde bildiğiniz koronavirüs salgın hastalığı nedeniyle hepimizin evlere kapanmış olması.

Aslında televizyon, tablet yerine çocuklara en iyi gelen şey tabi ki dışarı çıkmak, parklara gitmek, yürüyüş yapmak, oksijen almaktır. Ancak maalesef çoğu anne şuan evlerinde tüm gün çocuğuyla beraber kapanmış durumda. Bu nedenle çocuğumuz için televizyon, tablet dozunu en iyi şekilde yönetmek zorundayız .Zaten  böyle bir pandemi döneminde kendi ruh sağlığımızı korumaya çalışırken bir yandan da çocuğumuzu tüm gün aktif tutmak ve oyunlar üretmek biz anne ve babalar için hayli zor. Maddi-manevi bizi etkileyen bir süreçten geçerken ekran saati kurallarına da bağlı kalmamız eminim ki hepimizi zorluyor. Kendinize nefes aldırarak tavsiyelerime uyarsanız küçük molalarla daha rahat edebilirsiniz. Siz çocuğunuzu gözlemlemeli ve gelişimini takip etmelisiniz. Buna göre de televizyon saatlerini abartmadan düzenleyebilirsiniz 🙂

Özellikle ekran karşısında online eğitim alan çocuklar şuan zaten günün belli saatleri ekrana maruz kalıyor ve bazı kurallar bu hayat koşulları nedeniyle yıkılmış oluyor. En çok da bu dönem çocuklarımız teknolojiyle yakınen tanışmış durumda. Bu nedenle çocuklarımıza tv izletmenin dozunu kaçırmadan, onlarla sağlıklı iletişim içinde olarak dengeyi kurmak bizlere düşüyor.

Televizyon İzlerken Dikkat Edilmesi Gerekenler

  • Çocuklara çizgi film dışında hiçbir şey açmayın. Hatta 0-3 yaş için Baby tv gibi sadece o yaş grubu için hazırlanmış kanallar tercih edin. İzlerken onlarla etkileşim halinde kalmaya çalışın. Siz de ona eşlik edip , “aa bak zürafa hastaymış, kelebek ona atkı getirmiş” gibi katılımlarda bulunup, izlediklerinizi anlatın.
  • Küçük çocuklara haber izlettirmeyin, yanında haber izlemeyin.
  • Korkutucu öğeler içeren çizgi filmlerden uzak durun
  • Şiddet içeren çizgi filmlerden uzak durun
  • Küçük çocukların yanında dizi izlemeyin.

Eğer bunlara dikkat ederseniz ve saatlerce çocuğun ekran başında oturup hipnoz olmasına zemin hazırlamazsanız , bilimsel verilerin günlük belirlemiş olduğu saat aralıkları konusunda biraz kaçamak yapabilirsiniz diye düşünüyorum.

Kimse bana kızmasın, herkesin koşulları ve imkanları farklı.. Ama yine aynı sözle bitireceğim konuyu..

“Heşey zehirdir, mühim olan dozu!!” Bunu sakın unutmayın .

 

Televizyondan uzak tutarken ne gibi oyuncaklarla onlara destek olabiliriz diye düşünüyorsanız Oyuncak Seçimi yazıma buradan ulaşabilirsiniz.

 

 

 

Yazar Hakkında
Toplam 32 yazı
Annelik Masalı
Annelik Masalı
Yorumlar (Yorum yapılmamış)

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

×

Bir Şeyler Ara